Ph¹m §øc B×nh - Lª ThÞ Tam

Luy n Thi 800 Câu H i Tr c Nghi m
Ho¸ Häc 12
•
•
•
•

C¸c ph−¬ng ph¸p gióp gi¶i nhanh bµi to¸n ho¸ häc
H−íng dÉn gi¶i ®¸p chi tiÕt
C¸c bé ®Ò thi ®Ò nghÞ
Néi dung phong phó

1

PhÇn I
HÖ Thèng Ho¸ C¸c C«ng Thøc Quan
Träng Dïng Gi¶i To¸n Ho¸ Häc

* Sè Avoga®r«:
N = 6,023 . 1023
* Khèi l−îng mol:
M A = mA / n A
mA: Khèi l−îng chÊt A
nA: Sè mol chÊt A
* Ph©n tö l−îng trung b×nh cña 1 hçn hîp (M)
M = mhh hay M = M1n1 + M2n2 + ... = M1V1 + M2V2 + ...
nhh
n1 + n2 + ...
V1 + V2 + ...
mhh: Khèi l−îng hçn hîp
nhh: Sè mol hçn hîp.
* TØ khèi h¬i (d) cña chÊt A ®èi víi chÊt B.
(®o cïng ®iÒu kiÖn: V, T, P)
dA/B = MA/MB = mA/mB
* Khèi l−îng riªng D
D = Khèi l−îng m/ThÓ tÝch V
g/mol hoÆc kg/lÝt.
* Nång ®é phÇn tr¨m
C% = mct . 100%/mdd
mct: Khèi l−îng chÊt tan (gam)
mdd: Khèi l−îng dung dÞch = mct + mdm (g)
* Nång ®é mol/lÝt:
CM = nA (mol)
Vdd (lÝt)
* Quan hÖ gi÷a C% vµ CM:
CM = 10 . C% . D
M
* Nång ®é % thÓ tÝch (CV%)
CV% = Vct . 100%/Vdd
Vct: ThÓ tÝch chÊt tan (ml)
Vdd: ThÓ tÝch dung dÞch (ml)
* §é tan T cña mét chÊt lµ sè gam chÊt ®ã khi tan trong 100g dung m«i n−íc
t¹o ra ®−îc dung dÞch bVo hoµ:
T = 100 . C%
100 - C%
* §é ®iÖn ly α:
α = n/n0
2

n: Nång ®é mol chÊt ®iÖn ly bÞ ph©n ly hay sè ph©n tö ph©n ly.
n0: Nång ®é mol chÊt ®iÖn ly ban ®Çu hay tæng sè ph©n tö hoµ tan.
* Sè mol khÝ ®o ë ®ktc:
nkhÝ A = VA (lÝt)/22,4
n = Sè h¹t vi m«/N
* Sè mol khÝ ®o ë ®iÒu kiÖn kh¸c: (kh«ng chuÈn)
nkhÝ A = P . V/R . T
P: ¸p suÊt khÝ ë t°C (atm)
V: ThÓ tÝch khÝ ë t°C (lÝt)
T: NhiÖt ®é tuyÖt ®èi (°K) T = t° + 273
R: H»ng sè lý t−ëng:
R = 22,4/273 = 0,082
Hay: PV = nRT Ph−¬ng tr×nh Men®eleep - Claperon
* C«ng thøc tÝnh tèc ®é ph¶n øng:
V = C1 - C2 = AC (mol/l.s)
t
t
Trong ®ã:
V: Tèc ®é ph¶n øng
C1: Nång ®é ban ®Çu cña mét chÊt tham gia ph¶n øng
C2: Nång ®é cña chÊt ®ã sau t gi©y (s) x¶y ra ph¶n øng.
XÐt ph¶n øng: A + B = AB
Ta cã: V = K . | A| . | B |
Trong ®ã:
| A |: Nång ®é chÊt A (mol/l)
| B |: Nång ®é cña chÊt B (mol/l)
K: H»ng sè tèc ®é (tuú thuéc vµo mçi ph¶n øng)
XÐt ph¶n øng: aA + bB ↔ cC + dD.
H»ng sè c©n b»ng:
KCB = |C|c . |D|d
|A|a . |B|b
* C«ng thøc d¹ng Faraday:
m = (A/n) . (lt/F)
m: Khèi l−îng chÊt tho¸t ra ë ®iÖn cùc (gam)
A: Khèi l−îng mol cña chÊt ®ã
n: Sè electron trao ®æi.
VÝ dô:
Cu2+ + 2e = Cu th× n = 2 vµ A = 64
2OH- - 4e = O2 ↑ + 4H+ th× n = 4 vµ A = 32.
t: Thêi gian ®iÖn ph©n (gi©y, s)
l: C−êng ®é dßng ®iÖn (ampe, A)
F: Sè Faraday (F = 96500).
3

PhÇn II
C¸c Ph−¬ng Ph¸p Gióp
Gi¶i Nhanh Bµi To¸n Ho¸ Häc
Nh− c¸c em ®V biÕt “Ph−¬ng ph¸p lµ thÇy cña c¸c thÇy” (Talley Rand),
viÖc n¾m v÷ng c¸c ph−¬ng ph¸p gi¶i to¸n, cho phÐp ta gi¶i nhanh chãng c¸c
bµi to¸n phøc t¹p, ®Æc biÖt lµ to¸n ho¸ häc. MÆt kh¸c thêi gian lµm bµi thi
tr¾c nghiÖm rÊt ng¾n, nh−ng sè l−îng bµi th× rÊt nhiÒu, ®ßi hái c¸c em ph¶i
n¾m v÷ng c¸c bÝ quyÕt: Ph−¬ng ph¸p gióp gi¶i nhanh bµi to¸n ho¸ häc.
VD: Hoµ tan 6,2g hçn hîp 2 kim lo¹i kiÒm trong n−íc (lÊy d−), thu ®−îc
2,24 lÝt khÝ H2 (®ktc). C« c¹n dd sau ph¶n øng thu ®−îc bao nhiªu gam chÊt
r¾n.
NÕu ta dïng c¸c ph−¬ng ph¸p ®¹i sè th«ng th−êng, ®Æt Èn sè, lËp hÖ
ph−¬ng tr×nh th× sÏ mÊt nhiÒu thêi gian vµ ®«i khi kÕt côc kh«ng t×m ra ®¸p
¸n cho bµi to¸n.
Sau ®©y chóng t«i lÇn l−ît giíi thiÖu c¸c ph−¬ng ph¸p gióp gi¶i nhanh
c¸c bµi to¸n ho¸ häc.

4

TiÕt I. Gi¶i bµi to¸n trén lÉn hai dd,
hai chÊt b»ng ph−¬ng ph¸p ®−êng chÐo.
Khi chén lÉn 2 dd cã nång ®é kh¸c nhau hay trén lÉn chÊt tan vµo dd
chøa chÊt tan ®ã, ®Ó tÝnh ®−îc nång ®é dd t¹o thµnh ta cã thÓ gi¶i b»ng nhiÒu
c¸ch kh¸c nhau, nh−ng nhanh nhÊt vÉn lµ ph−¬ng ph¸p ®−êng chÐo. §ã lµ
gi¶i bµi to¸n trén lÉn 2 dd b»ng “Qui t¾c trén lÉn” hay “S¬ ®å ®−êng chÐo”
thay cho phÐp tÝnh ®¹i sè r−êm rµ, dµi dßng.
1. ThÝ dô tæng qu¸t:
Trén lÉn 2 dd cã khèi l−îng lµ m1 vµ m2, vµ cã nång ®é % lÇn l−ît lµ
C1 vµ C2 (gi¶ sö C1 < C2). Dung dÞch thu ®−îc ph¶i cã khèi l−îng m = m1 +
m2 vµ cã nång ®é C víi C1 < C < C2
Theo c«ng thøc tÝnh nång ®é %:
C1% = a1.100%/m1 (a1 lµ khèi l−îng chÊt tan trong dd C1)
C2% = a2.100%/m2 (a2 lµ khèi l−îng chÊt tan trong dd C2)
Nång ®é % trong dd t¹o thµnh lµ:
C% = (a1 + a2).100%/(m1 + m2)
Thay c¸c gi¸ trÞ a1 vµ a2 ta cã:
C = (m1C1 + m2C2)/(m1 + m2)
→ m1C + m2C = m1C1 + m2C2
→ m1(C - C1) = m2(C2 - C)
hay m1/m2 = (C2 - C)/(C - C1)
* NÕu C lµ nång ®é phÇn tr¨m thÓ tÝch, b»ng c¸ch gi¶i t−¬ng tù, ta thu ®−îc
hÖ thøc t−¬ng tù:
V1/V2 = (C2 - C)/(C - C1)
Trong ®ã V1 lµ thÓ tÝch dd cã nång ®é C1
V2 lµ thÓ tÝch dd cã nång ®é C2
Dùa vµo tØ lÖ thøc trªn cho ta lËp s¬ ®å ®−êng chÐo:
C - C1
C2
C
C2 - C
C1
hay cô thÓ h¬n ta cã:
Nång ®é % cña
Khèi l−îng dd
dd ®Æc h¬n
®Ëm ®Æc h¬n
C - C1
C2
Nång ®é % cña
C
dd cÇn pha chÕ
C2 - C
C1
Nång ®é % cña
Khèi l−îng dd
dd loVng h¬n
loVng h¬n
5

TØ lÖ khèi l−îng ph¶i lÊy = C2 - C
®Ó pha chÕ dd míi
C - C1
2. C¸c thÝ dô cô thÓ:
ThÝ dô 1: Mét dd HCl nång ®é 45% vµ mét dd HCl kh¸c cã nång ®é 15%.
CÇn ph¶i pha chÕ theo tØ lÖ nµo vÒ khèi l−îng gi÷a 2 dd trªn ®Ó cã mét dd
míi cã nång ®é 20%.
ThÝ dô 2: Hoµ tan bao nhiªu gam KOH nguyªn chÊt vµo 1200 g dd KOH
12% ®Ó cã dd KOH 20%.
ThÝ dô 3: T×m l−îng n−íc nguyªn chÊt cÇn thªm vµo 1 lÝt dd H2SO4 98% ®Ó
®−îc dd míi cã nång ®é 10%.
ThÝ dô 4: CÇn bao nhiªu lÝt H2SO4 cã tØ khèi d = 1,84 vµ bao nhiªu lÝt n−íc
cÊt ®Ó pha thµnh 10 lÝt dd H2SO4 cã d = 1,28.
ThÝ dô 5: CÇn lÊy bao nhiªu gam tinh thÓ CuSO4 . 5H2O vµ bao nhiªu gam
dd CuSO4 8% ®Ó ®iÒu chÕ 280 gam dd CuSO4 16%.
ThÝ dô 6: CÇn hoµ tan 200g SO3 vµo bao nhiªu gam dd H2SO4 49% ®Ó cã dd
H2SO4 78,4%.
ThÝ dô 7: CÇn lÊy bao nhiªu lÝt H2 vµ CO ®Ó ®iÒu chÕ 26 lÝt hçn hîp H2 vµ
CO cã tØ khèi h¬i ®èi metan b»ng 1,5.
ThÝ dô 8: CÇn trén 2 thÓ tÝch metan víi mét thÓ tÝch ®ång ®¼ng nµo cña
metan ®Ó thu ®−îc hçn hîp khÝ cã tØ khèi h¬i so víi hi®ro b»ng 15.
ThÝ dô 9: Hoµ tan 4,59 gam Al b»ng dd HNO3 thu ®−îc hçn hîp khÝ NO vµ
N2O cã tØ khèi h¬i ®èi víi hi®ro b»ng 46,75. TÝnh thÓ tÝch mçi khÝ.
ThÝ dô 10: A lµ quÆng hematit chøa 60% Fe2O3. B lµ quÆng manhetit chøa
69,6% Fe3O4. CÇn trén quÆng A vµ B theo tØ lÖ khèi l−îng nh− thÕ nµo ®Ó
®−îc quÆng C, mµ tõ 1 tÊn quÆng C cã thÓ ®iÒu chÕ ®−îc 0,5 tÊn gang chøa
4% c¸cbon.

6

TiÕt II. Ph−¬ng ph¸p b¶o toµn khèi l−îng.
¸p dông ®Þnh luËt b¶o toµn khèi l−îng (§LBTKL) “Tæng khèi l−îng
c¸c chÊt tham gia ph¶n øng b»ng tæng khèi l−îng c¸c s¶n phÈm” cho ta gi¶i
mét c¸ch ®¬n gi¶n, mau lÑ c¸c bµi to¸n phøc t¹p.
ThÝ dô 1: Hçn hîp A gåm 0,1 mol etilen glicol vµ 0,2 mol chÊt X. §Ó ®èt
ch¸y hçn hîp A cÇn 21,28lÝt O2 (ë ®ktc) vµ thu ®−îc 35,2g CO2 vµ 19,8g
H2O. TÝnh khèi l−îng ph©n tö X.
ThÝ dô 2: Hoµ tan 10g hçn hîp hai muèi cacbonat kim lo¹i ho¸ trÞ 2 vµ 3
b»ng dd HCl ta thu ®−îc dd A vµ 0,672 lÝt khÝ bay ra (®ã ë ®ktc). Hái c« c¹n
dd A th× thu ®−îc bao nhiªu gam muèi khan?
ThÝ dô 3: §un dd chøa 10g xót vµ 20g chÊt bÐo. Sau khi kÕt thóc ph¶n øng
xµ phßng ho¸, lÊy 1/10 dd thu ®−îc ®em trung hoµ b»ng dd HCl 0,2M thÊy
tèn hÕt 90ml dd axit.
1. TÝnh l−îng xót cÇn ®Ó xµ phßng ho¸ 1 tÊn chÊt bÐo.
2. Tõ 1 tÊn chÊt bÐo cã thÓ ®iÒu chÕ ®−îc bao nhiªu glixerin vµ xµ phßng
nguyªn chÊt?
3. TÝnh M cña c¸c axit trong thµnh phÇn chÊt bÐo.

7

TiÕt III. Ph−¬ng ph¸p ph©n tö l−îng
Trung b×nh: (PTLTB, M).
Cho phÐp ¸p dông gi¶i nhiÒu bµi to¸n kh¸c nhau, ®Æc biÖt ¸p dông
chuyÓn bµi to¸n hçn hîp thµnh bµi to¸n mét chÊt rÊt ®¬n gi¶n, cho ta gi¶i rÊt
nhanh chãng.
C«ng thøc tÝnh:
M = ahh (sè gam hçn hîp)
nhh (sè mol hçn hîp)
ThÝ dô 1: Hoµ tan 2,84g hçn hîp 2 muèi CaCO3 vµ MgCO3 b»ng dd HCl
thÊy bay ra 672 cm3 khÝ CO2 (ë ®ktc). TÝnh % khèi l−îng mçi muèi trong
hçn hîp ®Çu.
ThÝ dô 2: Trong thiªn nhiªn ®ång kim lo¹i chøa 2 lo¹i 6329Cu vµ 6529Cu.
Nguyªn tö l−îng (sè khèi trung b×nh cña hçn hîp c¸c ®ång vÞ) cña ®ång lµ
64,4. TÝnh thµnh phÇn % sè l−îng mçi lo¹i ®ång vÞ.
ThÝ dô 3: Cã 100g dd 23% cña mét axit h÷u c¬ no ®¬n chøc (ddA). Thªm
vµo dd A 30g mét axit ®ång ®¼ng liªn tiÕp ta thu ®−îc dd B. LÊy 1/10 dd B
®em trung hoµ b»ng dd xót (dd ®V trung hoµ gäi lµ dd C).
1. TÝnh nång ®é % cña c¸c axit trong dd B.
2. X¸c ®Þnh c«ng thøc ph©n tö cña c¸c axit.
3. C« c¹n dd C th× thu ®−îc bao nhiªu gam muèi khan.
VËy ph¶i cã mét axit cã ph©n tö l−îng nhá h¬n 53. Axit duy nhÊt tho¶
mVn ®iÒu kiÖn ®ã lµ axit HCOOH (M = 46) vµ axit thø hai cã ph©n tö l−îng
lín h¬n 53 vµ lµ ®ång ®¼ng kÕ tiÕp. §ã lµ axit CH3 - COOH (M = 60).

8

TiÕt IV. Ph−¬ng ph¸p sè nguyªn tö trung b×nh (n).
¸p dông gi¶i nhiÒu bµi to¸n kh¸c nhau ®Æc biÖt t×m c«ng thøc ph©n tö
2 ®ång ®¼ng kÕ tiÕp hoÆc 2 ®ång ®¼ng bÊt kú, t−¬ng tù ph−¬ng ph¸p M, cho
phÐp chuyÓn bµi to¸n hçn hîp thµnh bµi to¸n mét chÊt.
ThÝ dô 1: §èt ch¸y hoµn toµn mét hçn hîp gåm 2 hi®ro cacbon ®ång ®¼ng
liªn tiÕp ng−êi ta thu ®−îc 20,16 lÝt CO2 (®ktc) vµ 19,8g H2O. X¸c ®Þnh c«ng
thøc ph©n tö cña 2 hi®ro vµ tÝnh thµnh phÇn % theo sè mol cña mçi chÊt.
ThÝ dô 2: §èt ch¸y 3,075g hçn hîp 2 r−îu ®ång ®¼ng cña r−îu metylic vµ
cho s¶n phÈm lÇn l−ît ®i qua b×nh mét ®ùng H2SO4 ®Æc vµ b×nh hai ®ùng
KOH r¾n. TÝnh khèi l−îng c¸c b×nh t¨ng lªn, biÕt r»ng nÕu cho l−îng r−îu
trªn t¸c dông víi natri thÊy bay ra 0,672 lÝt hi®ro (ë ®ktc). LËp c«ng thøc
ph©n tö 2 r−îu.
ThÝ dô 3: §Ó trung hoµ a gam hçn hîp 2 axit ®ång ®¼ng liªn tiÕp cña
axitfomic cÇn dïng 100ml dd NaOH 0,3M. MÆt kh¸c ®em ®èt ch¸y a gam
hçn hîp axit ®ã vµ cho s¶n phÈm lÇn l−ît ®i qua b×nh 1 ®ùng H2SO4 ®Æc vµ
b×nh 2 ®ùng KOH. Sau khi kÕt thóc thÝ nghiÖm ng−êi ta nhËn thÊy khèi
l−îng b×nh 2 t¨ng lªn nhiÒu h¬n khèi l−îng b×nh 1 lµ 3,64 gam. X¸c ®Þnh
CTPT cña c¸c axit.

9

TiÕt V. Ph−¬ng ph¸p t¨ng gi¶m khèi l−îng.
Dùa vµo sù t¨ng gi¶m khèi l−îng khi chuyÓn tõ chÊt nµy sang chÊt
kh¸c ®Ó ®Þnh khèi l−îng mét hçn hîp hay mét chÊt.
ThÝ dô 1: Cã 1 lÝt dd Na2CO3 0,1M vµ (NH4)2CO3 0,25M. Cho 43g hçn hîp
BaCl2 vµ CaCl2 vµo dd ®ã. Sau khi c¸c ph¶n øng kÕt thóc thu ®−îc 39,7g kÕt
tña A. TÝnh % khèi l−îng c¸c chÊt trong A.
ThÝ dô 2: Hoµ tan 10g hçn hîp 2 muèi XCO3 vµ Y2(CO3)3 b»ng dd HCl ta
thu ®−îc dd A vµ 0,672 lÝt khÝ bay ra (ë ®ktc). Hái c« c¹n dd A th× thu ®−îc
bao nhiªu gam muèi khan?
ThÝ dô 3: Nhóng mét thanh nh«m nÆng 50g vµo 400ml dd CuSO4 0,5M. Sau
mét thêi gian lÊy thanh nh«m ra c©n nÆng 51,38g.
TÝnh khèi l−îng Cu tho¸t ra vµ nång ®é c¸c chÊt trong dd sau ph¶n øng, gi¶
sö tÊt c¶ Cu tho¸t ra b¸m vµo thanh nh«m.
ThÝ dô 4: Hoµ tan hoµn toµn 10g hçn hîp 2 kim lo¹i trong dd d−, thÊy t¹o ra
2,24 lÝt khÝ H2 (®ktc). C« c¹n dd sau ph¶n øng, thu ®−îc bao nhiªu gam muèi
khan.

10

TiÕt VI. Ph−¬ng ph¸p biÖn luËn
®Ó lËp c«ng thøc ph©n tö (CTPT).
Cã nhiÒu bµi to¸n kh«ng ®ñ c¸c sè liÖu ®Ó lËp CTPT. V× thÕ ph¶i biÖn
luËn ®Ó xÐt c¸c cÆp nghiÖm sè phï hîp víi ®Çu bµi, tõ ®ã ®Þnh ra CTPT.
ThÝ dô 1: TØ khèi h¬i cña mét an®ehÝt A ®èi víi hi®ro b»ng 28. X¸c ®Þnh
CTPT. ViÕt CTPT cña an®ehÝt.
ThÝ dô 2: Khi thuû ph©n 0,01 mol este cña mét r−îu ®a chøc víi mét axit
®¬n chøc, tiªu tèn 1,2g xót. MÆt kh¸c, khi thuû ph©n 6,53g este ®ã tiªu tèn
3g xót vµ thu ®−îc 7,05g muèi. X¸c ®Þnh CTPT vµ CTCT cña este.
ThÝ dô 3: Hoµ tan hoµn toµn hçn hîp A gåm Al vµ kim lo¹i X (ho¸ trÞ a)
trong H2SO4 ®Æc nãng ®Õn khi kh«ng cßn khÝ tho¸t ra thu ®−îc dd B vµ khÝ
C. KhÝ C bÞ hÊp thô NaOH d− t¹o ra 50,4g muèi.
Khi thªm vµo A mét l−îng kim lo¹i X b»ng 2 lÇn l−îng kim lo¹i X cã trong
A (gi÷ nguyªn l−îng Al) råi hoµ tan hoµn toµn b»ng H2SO4 ®Æc, nãng th×
l−îng muèi trong dd míi t¨ng thªm 32g so víi l−îng muèi trong dd B nh−ng
nÕu gi¶m mét nöa l−îng Al cã trong A (gi÷ nguyªn l−îng X) th× khi hoµ tan
ta thu ®−îc lµ 5,6l (®ktc) khÝ C.
1. TÝnh khèi l−îng nguyªn tö cña X biÕt r»ng sè h¹t (p, n, e) trong X lµ
93.
2. TÝnh % vÒ khèi l−îng c¸c kim lo¹i trong A.

11

TiÕt VII. Ph−¬ng ph¸p gi¶i to¸n l−îng chÊt d−
Trong t−¬ng t¸c ho¸ häc.
Sù cã mÆt l−îng chÊt d− th−êng lµm cho bµi to¸n trë nªn phøc t¹p, ®Ó
ph¸t hiÖn vµ gi¶i quyÕt nh÷ng bµi to¸n cña d¹ng to¸n nµy, yªu cÇu c¸c em
ph¶i n¾m ®−îc nh÷ng néi dung sau:
1. Nguyªn nh©n cã l−îng chÊt d−:
a. L−îng cho trong bµi to¸n kh«ng phï hîp víi ph¶n øng.
b. T−¬ng t¸c ho¸ häc x¶y ra kh«ng hoµn toµn, (theo hiÖu suÊt < 100%).
2. Vai trß cña chÊt d−:
a. T¸c dông víi chÊt cho vµo sau ph¶n øng.
b. T¸c dông víi chÊt t¹o thµnh sau ph¶n øng.
3. C¸ch ph¸t hiÖn cã l−îng chÊt d− vµ h−íng gi¶i quyÕt.
ChÊt d− trong bµi to¸n ho¸ häc th−êng biÓu hiÖn hai mÆt: ®Þnh l−îng vµ
®Þnh tÝnh (chñ yÕu lµ ®Þnh l−îng), v× thÕ c¸c em cÇn ®äc kÜ ®Ò bµi tr−íc khi
b¾t tay vµo gi¶i. Sau ®©y chóng t«i xin giíi thiÖu mét sè vÝ dô:
a. ChÊt d− t¸c dông lªn chÊt míi cho vµo:
ThÝ dô 1: §em 11,2g bét Fe t¸c dông víi 1 lÝt dd HNO3 1,8M (t¹o NO). Sau
®ã ph¶i dïng 2 lÝt dd NaOH ®Ó ph¶n øng hoµn toµn víi dd sau ph¶n øng. TÊt
c¶ ph¶n øng x¶y ra hoµn toµn. TÝnh nång ®é M cña dd NaOH ®V dïng.
ThÝ dô 2: §em 80g CuO t¸c dông víi dd H2SO4 ta thu ®−îc dd A. Nhá vµo
A mét l−îng dd BaCl2 võa ®ñ, läc kÕt tña sÊy kh«, c©n nÆng 349,5g. TÊt c¶
ph¶n øng x¶y ra hoµn toµn.
b. ChÊt d− t¸c dông víi chÊt t¹o thµnh sau ph¶n øng.
ThÝ dô 1: §em 0,8mol AlCl3 trong dd ph¶n øng víi 3 lÝt dd NaOH 1M. Hái
cuèi cïng ta thu ®−îc g×? BiÕt tÊt c¶ ph¶n øng x¶y ra hoµn toµn.
ThÝ dô 2: §èt ch¸y m g bét Fe trong b×nh A chøa 3,38lÝt khÝ Clo ë 0°C, 1
atm; chê cho tÊt c¶ ph¶n øng x¶y ra xong, ta cho vµo b×nh mét l−îng dd
NaOH võa ®ñ th× thu ®−îc kÕt tña ®em sÊy kh« ngoµi kh«ng khÝ th× nhËn
thÊy khèi l−îng t¨ng thªm lµ 1,02g. TÊt c¶ ph¶n øng x¶y ra hoµn toµn.
ViÕt tÊt c¶ ph¶n øng x¶y ra, tÝnh khèi l−îng bét Fe ®V dïng.

12

NhËn biÕt c¸c chÊt h÷u c¬ cã nhãm chøc
C¸c chÊt

Thuèc thö

R - OH

Na

C6H5OH

Na
Br2

C6H5NH2
R - CHO

R-COOH

H-C-OH
O
H-C-OR
O

CH2-OH

Br2

Ph¶n øng nhËn biÕt

DÊu hiÖu nhËn
biÕt
R-OH+Na → R-ONa+1/2H2↑ Sñi bät khÝ
kh«ng mµu
C6H5OH+Na → C6H5ONa+1/2 Sñi bät khÝ
kh«ng mµu
H2 ↑
C6H5OH+3Br2 → C6H2Br3OH↓ KÕt tña tr¾ng
+3HBr
C6H5NH2+3Br2→C6H2Br3NH2↓ KÕt tña tr¾ng
+3HBr

AgNO3/NH3 R-CHO+Ag2O NH3 R-COOH
+2Ag↓
to
Cu(OH)2 R-CHO+2Cu(OH)2 to R-COOH
+Cu2O↓ + 2H2O
Na
R-COOH+Na → R-COONa
+1/2H2
Qu× tÝm
Na2CO3
2R - COOH + Na2CO3 to 2R COONa + H2O + CO2↑
AgNO3/NH3 H-COOH+Ag2O NH3 H2O +
CO2 +2Ag↓
to
Cu(OH)2
H-COOH+2Cu(OH)2 to 3H2O+
CO2+Cu2O↓
AgNO3/NH3 H-C-OR+Ag2O NH3 HO-C-OR
O
to
O
+2Ag↓
Cu(OH)2 H-C-OR+2Cu(OH)2 to HO-CO
O
OR+Cu2O↓+2H2O
Cu(OH)2 CH2-OH

CH-OH

2CH-OH+Cu(OH)2→

CH2-OH

CH2-OH

↓ Ag (tr¸ng
g−¬ng)
↓ ®á g¹ch
Sñi bät khÝ
kh«ng mµu
Ng¶ mµu ®á
Sñi bät khÝ
kh«ng mµu
↓ Ag(tr¸ng
g−¬ng)
↓ ®á g¹ch
↓ Ag (tr¸ng
g−¬ng)
↓ ®á g¹ch
Hoµ tan
Cu(OH)2 t¹o dd
xanh lam

13

CH2-O
CH-O
Glucoz¬
C6H12O6

AgNO3/NH3

Cu(OH)2
Tinh bét
Saccazoz¬
Protit
(lßng
tr¾ng
trøng)

dd I2
V«i s÷a
Cu(OH)2
HNO3
NhiÖt

Cu

O-CH2
O-CH+2H2O

H
H
HO-CH2
CH2-OH
CH2OH-(CHOH)4-CHO+Ag2O
NH3 CH2OH-(CHOH)4-COOH
to
+2Ag
CH2OH-(CHOH)4-CHO+
2Cu(OH)2 to Cu2O↓+2H2O +
CH2OH-(CHOH)4-COOH
(C6H10O5)+I2 → s¶n phÈm xanh
Protit + HNO3 to mµu vµng

↓ Ag (tr¸ng
g−¬ng)
dd xanh lam,
®un nãng t¹o ↓
®á g¹ch
Ho¸ xanh I2
§Æc → trong
dd xanh lam
Mµu vµng
§«ng tô

14

T¸ch riªng c¸c chÊt h÷u c¬
ChÊt
h÷u c¬
R−îu
Phenol
Anilin
Axit tan
trong
n−íc
An®ehit

Ph¶n øng t¸ch vµ ph¶n øng t¸i t¹o
R-OH+Na → R-ONa+1/2H2
R-ONa+H2O → ROH+NaOH
C6H5OH+NaOH → C6H5ONa+H2O
C6H5ONa+H2O+CO2→C6H5OH+NaHCO3

Ph−¬ng ph¸p t¸ch
riªng
ChiÕt, ch−ng cÊt

Phenol kh«ng tan
trong dd chiÕt
riªng
Anilin kh«ng tan
C6H5NH2+HCl → C6H5NH3Cl
trong dd, chiÕt
C6H5NH3Cl+NaOH→C6H5NH2+NaCl+H2O
riªng
2RCOOH+CaCO3→(RCOO)2Ca+H2O+CO2↑ Läc, ch−ng cÊt
(RCOO)2Ca+H2SO4 → 2RCOOH+CaSO4↓
CH3-CHO+NaHSO3 → CH3-CH-OSO2Na↓
OH
CH3-CH-OSO2Na+NaOH → CH3-CHO +
OH
Na2SO3 +H2O

Ch−ng cÊt ®Ó lÊy
riªng

15

NhËn biÕt c¸c chÊt v« c¬ (anion)
Ion
ClPO43SO42SO32-

Thuèc thö
dd AgNO3

CO32-

dd HCl

S2NO3-

dd Pb(NO3)2
dd H2SO4®,
Cu, to

dd BaCl2
dd HCl

Ph¶n øng x¶y ra
Cl- + Ag+ = AgCl ↓
3Ag+ + PO43- = Ag3PO4↓
Ba2+ + SO42- = BaSO4↓
2H+ + SO32- = SO2↑ + H2O
SO2 + I2 + 2H2O = 2HI + H2SO4
CO32- + 2H+ = CO2↑ + H2O
CO2+Ca(OH)2 = CaCO3↓+2H2O
Pb2 + S2- = PbS↓
Cu + 4H+ + 2NO3 - = Cu2+ +
2NO2↑ + 2H2O

DÊu hiÖu ph¶n øng
↓ tr¾ng, vãn côc
↓ vµng
↓ tr¾ng
Bät khÝ lµm I2 mÊt
mµu
Bät khÝ lµm ®ôc
n−íc v«i trong
↓ ®en
KhÝ n©u bay ra

16

NhËn biÕt c¸c chÊt v« c¬ (Cation)
Cu2+
Ag+
NH4+

dd NaOH
dd NaCl
NaOH, to

Mg2+
dd NaOH
2+
Ca
dd SO42Ba2+
dd SO42Zn2+Al3+Cr3+ dd NaOH d−
Fe2+

dd NaOH

Fe3+

®d NaOH

Cu2+ + 2OH- = Cu(OH)2↓
Ag+ + Cl- = AgCl↓
NH4+ + OH- = NH3↑ + H2O
Mg2+ + 2OH- = Mg(OH)2↓
Ca2+ + SO42- = CaSO4↓
Ba2+ + SO42- = BaSO4↓
Zn2+ + 2OH- = Zb(OH)2↓
Zn(OH)2 + 2OH- = ZnO22+ 2H2O
Fe2+ + 2OH- = Fe(OH)2↓
tr¾ng xanh
4Fe(OH)2 + 2H2O + O2 =
4Fe(OH)3↓ ®á n©u
Fe3+ + 3OH- = Fe(OH)3↓

↓xanh
↓tr¾ng
mïi khai, lµm
xanh qu× tÝm
↓tr¾ng
↓tr¾ng
↓tr¾ng
↓tr¾ng, tan trong
NaOH d−
↓tr¾ng, ho¸ n©u
®á ngoµi ko khÝ
↓n©u ®á

17

C¸c Chó ý Quan Träng
Khi Gi¶i To¸n Ho¸ Häc
TiÕt I. PhÇn h÷u c¬
1. To¸n r−îu:
* R−îu kh«ng ph¶i lµ axit, kh«ng t¸c dông víi kiÒm, kh«ng t¸c dông víi kim
lo¹i kh¸c, chØ t¸c dông víi kim lo¹i kiÒm.
* Khi este ho¸ hçn hîp 2 r−îu kh¸c nhau, ta thu ®−îc 3 ete; khi ete ho¸ hçn
hîp 3 r−îu kh¸c nhau ta thu ®−îc 6 ete.
* Khi oxi ho¸ r−îu bËc 1 kh«ng hoµn toµn cã thÓ thu ®−îc axit, an®ehit
t−¬ng øng (sè nguyªn tö C nh− nhau), r−îu d− vµ n−íc. Ho¸ tÝnh cña s¶n
phÈm nµy rÊt phøc t¹p, cÇn xÐt cô thÓ tõng tr−êng hîp.
VD: Khi oxi ho¸ kh«ng hoµn toµn r−îu metylic
H-COOH
[O] H-CHO
→ CH3OH (d−)
CH3OH
xt,to H2O
Trong hçn hîp s¶n phÈm cã 4 chÊt. Nã sÏ cho ph¶n øng tr¸ng b¹c (cña
HCHO, HCOOH), ph¶n øng víi baz¬ (cña HCOOH)
* R−îu ®a chøc cã 2 nhãm –OH trë lªn liªn kÕt víi c¸c nguyªn tö C kÕ tiÕp
nhau ®Òu cho ph¶n øng hoµ tan Cu(OH)2 t¹o thµnh dd mµu xanh lam.
VD:
CH2 - O
O - CH2
2CH2 - OH
+ Cu(OH)2 →
Cu
CH2 - OH
CH2 - O
O - CH2
H
H
* NÕu cã 2 hoÆc 3 nhãm –OH còng ®Ýnh vµo 1 nguyªn tö C, r−îu sÏ tù huû
thµnh c¸c chÊt kh¸c bÒn h¬n.
OH
R - CH
→ R - CHO + H2O
OH
OH
R - C - OH → R - C - OH + H2O
OH
O
OH
R - C - R' → R - C - R' + H2O
OH
O
* NÕu cã nhãm –OH tÝnh vµo C cã nèi ®«i, r−îu kÐm bÒn, tù huû thµnh chÊt
kh¸c:

18

R - CH = CH - OH → R - CH2 - CHO
2. To¸n an®ehit:
* Ta dùa vµo sè mol Ag trong ph¶n øng tr¸ng b¹c suy ra sè nhãm chøc CHO
R(CHO)x + xAg2O NH3 R(COOH)x + 2xAg↓
to
* Ta dùa vµo tØ lÖ sè mol an®ehit vµ sè mol H2 trong ph¶n øng céng hîp ®Ó
x¸c ®Þnh an®ehit no hay ®ãi.
VD: CH2 = CH - CHO + 2H2 Ni CH3 - CH2 - CH2OH
to
* ChØ cã an®ehit fomic khi tham gia ph¶n øng tr¸ng g−¬ng cho ta tØ lÖ: 1 mol
an®ehit → 4 mol Ag. Cho nªn khi gi¶i bµi to¸n t×m c«ng thøc cña an®ehit
®¬n chøc, b−íc 1 nªn gi¶ sö an®ehit nµy kh«ng ph¶i lµ an®ehit fomic, vµ sau
khi gi¶i xong ph¶i thö l¹i nÕu lµ an®ehit fomic th× cã phï hîp víi ®Çu bµi hay
kh«ng.
3. To¸n axit:
* Ph¶n øng trung hoµ axit:
R(COOH)x + xNaOH → R(COONa)x + xH2O
* Axit fomic cã thÓ cho ph¶n øng tr¸ng g−¬ng, hay ph¶n øng khö Cu(OH)2:
H - COOH + Ag2O NH3 H2O + CO2↑ + 2Ag↓
to
* XÐt ph¶n øng:
RCOOH + NaOH → RCOONa + H2O
Khèi l−îng 1 mol muèi RCOONa nÆng h¬n 1 mol axit RCOOH lµ: 23 - 1 =
22g
4. To¸n este:
* Ph¶n øng este ho¸ (t¹o este) lµ ph¶n øng thuËn nghÞch:
RCOOH + R'OH ↔ RCOOR' + H2O
§Ó x¸c ®Þnh nång ®é c¸c chÊt ë 1 thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh, ta ph¶i dùa vµo h»ng
sè c©n b»ng:
Kcb = ([RCOOR'].[H2O])/([RCOOH].[R'OH])
* C¸c ph¶n øng ®Æc biÖt:
+ R - COOCH = CHR' + NaOH to RCOONa + R' - CH2 - CHO
Muèi
An®ehit
o
+ R - COOC6H5 + 2NaOH t RCOONa + C6H5ONa + H2O
Muèi
Muèi
+ H - C - OR + Ag2O NH3 HO - C - OR + 2Ag↓
O
to
O

19

TiÕt II. PhÇn v« c¬ - To¸n kim lo¹i
* NÕu cã nhiÒu kim lo¹i trùc tiÕp tan trong n−íc t¹o thµnh dd kiÒm, vµ sau ®ã
lÊy dd kiÒm trung hoµ b»ng hçn hîp axit th× nªn tÝnh theo d¹ng ion cho ®¬n
gi¶n.
* Khi hoµ tan hoµn toµn kim lo¹i kiÒm A vµ kim lo¹i kiÒm B ho¸ trÞ n vµo
n−íc th× cã hai kh¶ n¨ng:
- B lµ kim lo¹i tan trùc tiÕp (nh− Cu, Ba) t¹o thµnh kiÒm.
- B lµ kim lo¹i cã hi®roxit l−ìng tÝnh, lóc ®ã nã sÏ t¸c dông víi kiÒm
(do A t¹o ra).
VD: Hoµ tan Na vµ Al vµo n−íc:
Na + H2O = NaOH + 1/2H2↑
Al + H2O + NaOH = NaAlO2 + 3/2H2↑
* Khi kim lo¹i tan trong n−íc t¸c dông víi axit cã hai tr−êng hîp x¶y ra:
- NÕu axit d−: chØ cã 1 ph¶n øng gi÷a axit vµ kim lo¹i.
- NÕu kim lo¹i d−: ngoµi ph¶n øng gi÷a kim lo¹i vµ axit cßn cã ph¶n
øng gi÷a kim lo¹i d− t¸c dông víi n−íc.
* Khi xÐt bµi to¸n kim lo¹i t¸c dông víi hçn hîp axit th× nªn x©y dùng ph¶n
øng:
M + nH+ = Mn+ + n/2H2↑
ChuyÓn bµi to¸n vÒ d¹ng ion ®Ó tÝnh.
* NÕu kim lo¹i thÓ hiÖn nhiÒu ho¸ trÞ (nh− Fe) khi lµm bµi to¸n nªn gäi n lµ
ho¸ trÞ cña -M khi t¸c dông víi axit nµy, m lµ ho¸ trÞ cña M khi t¸c dông víi
axit kia.
* NhiÒu kim lo¹i t¸c dông víi nhiÒu axit cã tÝnh oxi ho¸ m¹nh (H2SO4®,
HNO3) th× l−u ý mçi chÊt khi tho¸t ra øng víi mét ph¶n øng.
* NÕu mét kim lo¹i kÐm ho¹t ®éng (vÝ dô Cu) t¸c dông mét phÇn víi axit cã
tÝnh oxi ho¸ m¹nh (vÝ dô HNO3), sau ®ã cho tiÕp axit HCl vµo cã khÝ bay ra,
®iÒu nµy nªn gi¶i thÝch ph¶n øng ë d¹ng ion.
Tr−íc hÕt Cu tan mét phÇn trong HNO3 theo ph¶n øng:
3Cu + 8H+ + 2NO3- = 3Cu2+ + 2NO↑ + 4H2O
V× ban ®Çu nH+ = nNO3- = nHNO3, nh−ng khi ph¶n øng th× nH+ tham gia gÊp
4 lÇn nNO3-, nªn nNO3- cßn d−.
Thªm HCl vµo tøc thªm H+ vµo dd nªn Cu d− tiÕp tôc ph¶n øng víi H+ vµ
NO3- cho khÝ NO bay ra.
* Khi nhóng thanh kim lo¹i A vµo dd muèi cña kim lo¹i B (kÐm ho¹t ®éng
h¬n A). Sau khi lÊy thanh kim lo¹i A ra, khèi l−îng thanh kim lo¹i A so víi
ban ®Çu sÏ thay ®æi do:
- Mét l−îng A tan vµo dd.
- Mét l−îng B tõ dd ®−îc gi¶i phãng b¸m vµo thanh A.

20

TÝnh khèi l−îng t¨ng (hay gi¶m) cña thanh A, ph¶i dùa vµo ph−¬ng tr×nh
ph¶n øng cô thÓ.
* NÕu 2 kim lo¹i thuéc cïng mét ph©n nhãm chÝnh vµ ë 2 chu k× liªn tiÕp
nhau th× ®Æt khèi l−îng nguyªn tö trung b×nh (M), ®Ó chuyÓn bµi to¸n hçn
hîp thµnh bµi to¸n mét chÊt, gi¶i cho ®¬n gi¶n.

21

TiÕt III. Kh¶ n¨ng tan trong n−íc cña mét sè lo¹i muèi
Lo¹i muèi
Nitrat
Sunfat
Clorua
Cacbonat
Phèt ph¸t
Sunfua

Kh¶ n¨ng tan
TÊt c¶ c¸c muèi tan ®−îc
§a sè muèi tan ®−îc. C¸c muèi sunfat bari, ch× vµ st¬ronti
thùc tÕ kh«ng tan
§a sè muèi tan ®−îc. Trõ AgCl, HgCl, PbCl2 kh«ng tan
§a sè muèi kh«ng tan, trõ cacbonat Na, K, NH4+, vµ 1 sè
cacbonat axit tan ®−îc
§a sè muèi kh«ng tan. C¸c phèt ph¸t Na, K, NH4+, vµ 1 sè
cacbonat axit tan ®−îc
ChØ cã c¸c sunfua K, Na, NH4+ tan ®−îc

22

PhÇn III
Bµi tËp tr¾c nghiÖm
Ch−¬ng I
Bµi tËp tr¾c nghiÖm ho¸ ®¹i c−¬ng
Bµi 1 - Ho¸ ®¹i c−¬ng
C©u 1:
Cho hçn hîp Na vµ Mg d− t¸c dông víi dd H2SO4. L−îng khÝ hi®ro tho¸t ra
b»ng 5% khèi l−îng dd H2SO4.
Nång ®é % dd H2SO4 lµ:
A. 67,37
B. 33,64
C. 62,3
D. 30,1
E. Kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc
C©u 2:
B×nh cÇu A chøa khÝ HCl, b×nh cÇu B chøa khÝ NH3, thÓ tÝch A gÊp 3 lÇn thÓ
tÝch B. Cho tõ tõ n−íc vµo ®Çy mçi b×nh th× thÊy khÝ chøa trong ®ã tan hÕt.
Sau ®ã trén dd trong 2 b×nh ®ã víi nhau. Nång ®é mol/l cña c¸c chÊt trong
dd sau khi trén lÉn lµ:
A. 0,011 ; 0,022
B. 0,011 ; 0,011
C. 0,11 ; 0,22
D. 0,22 ; 0,22
E. KÕt qu¶ kh¸c.
C©u 3:
Cã mét dd chøa ®ång thêi HCl vµ H2SO4, cho 200g dd ®ã t¸c dông víi BaCl2
cã d− th× t¹o thµnh 46,6g kÕt tña. Läc bá kÕt tña. §Ó trung hoµ n−íc läc (dd
thu ®−îc sau khi t¸ch bá kÕt tña b»ng c¸ch läc) ng−êi ta ph¶i dïng 500ml dd
NaOH 1,6M.
Nång ®é % cña HCl vµ H2SO4 trong dd ban ®Çu lÇn l−ît lµ:
A. 7,3 ; 9,8 ;
B. 3,6 ; 4,9
C. 10,2 ; 6,1 ;
D. 2,4 ; 5,3
E. Kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc
C©u 4:
Cã hçn hîp MX3.
- Tæng sè h¹t proton, n¬tron, electron lµ 196, trong ®ã sè h¹t mang ®iÖn
nhiÒu h¬n sè h¹t kh«ng mang ®iÖn lµ 60.
- Khèi l−îng nguyªn tö X lín h¬n cña M lµ -8.
- Tæng sè 3 lo¹i h¹t nh©n trªn trong ion X- nhiÒu h¬n trong ion M3+ lµ 16.
M vµ X lµ:
A. Al vµ Cl
B. Mg vµ Br
C. Al vµ Br
D. Cr vµ Cl
E. Kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc.
C©u 5:
Khèi l−îng ph©n tö cña 3 muèi RCO3, R'CO3, R''CO3 lËp thµnh 1 cÊp sè
céng víi c«ng sai b»ng 16. Tæng sè h¹t proton, n¬tron cña ba h¹t nh©n
nguyªn tö ba nguyªn tè trªn lµ 120.
*Ba nguyªn tè trªn lµ:
A. Mg, Ca, Fe
B. Be, Mg, Ca
C. Be, Cu, Sr
D. Mg, Ca, Cu
E. TÊt c¶ ®Òu kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc
23

Lý thuyÕt vÒ ph¶n øng ho¸ häc
• Chó ý quan träng:
* NhiÖt t¹o thµnh mét hîp chÊt ho¸ häc lµ hiÖu øng nhiÖt cña ph¶n øng t¹o
thµnh mét mol chÊt ®ã tõ nh÷ng ®¬n chÊt bÒn.
* NhiÖt t¹o thµnh c¸c ®¬n chÊt ®−îc qui −íc b»ng kh«ng.
* NhiÖt ph¶n øng (∆H) lµ n¨ng l−îng kÌm theo trong mçi ph¶n øng.
∆H < 0: Ph¶n øng ph¸t nhiÖt
∆H > 0: Ph¶n øng thu nhiÖt
NhiÖt ph¶n øng hay hiÖu øng nhiÖt cña ph¶n øng th−êng ®−îc tÝnh theo nhiÖt
t¹o thµnh c¸c chÊt vµ dùa trªn ®Þnh luËt Hess:
“HiÖu øng nhiÖt cña ph¶n øng b»ng tæng nhiÖt t¹o thµnh c¸c s¶n phÈm
ph¶n øng trõ ®i tæng nhiÖt t¹o thµnh c¸c chÊt tham gia ph¶n øng”
ThÝ dô: TÝnh nhiÖt ph¶n øng cña ph¶n øng nung v«i, biÕt nhiÖt t¹o thµnh
CaCO3 lµ 1205,512 KJ; nhiÖt t¹o thµnh CaO lµ 634,942 KJ; nhiÖt t¹o thµnh
CO2 lµ 393,338 KJ.
CaCO3 = CaO + CO2
∆H = [1205,512 - (634,942 + 393,338)]/1 = 177,232 KJ/mol
Ph¶n øng nµy thu nhiÖt
HoÆc tÝnh theo n¨ng l−îng liªn kÕt:
∆H = (N¨ng l−îng tiªu hao - N¨ng l−îng to¶ ra)/Sè mol s¶n phÈm
• Bµi tËp
C©u 6:
Khèi l−îng hçn hîp (Al, Fe3O4) cÇn ph¶i lÊy ®Ó ph¶n øng to¶ ra 665,26 KJ
nhiÖt (biÕt nhiÖt t¹o thµnh Fe3O4 vµ Al2O3 lµ 1117 KJ/mol) lµ (g):
A. 182,25 B. 91,125 C. 154,2
D. 250,5
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 7:
XÐt c¸c ph¶n øng (c¸c chÊt ë tr¹ng th¸i khÝ)
2. H2O + CO ↔ H2 + CO2
1. CO + O2 ↔ CO2
4. NH3 + SO2 ↔ NO + H2O
3. PCl5 ↔ PCl3 + Cl2
BiÓu thøc K cña c¸c c©n b»ng ho¸ häc trªn ®−îc viÕt ®óng:
(I)
K = ([CO]2.[O2]) / [CO2]2
2
2
K = [CO2] / ([CO] .[O2] )
(II)
(III)
K = ([H2O].[CO]) / ([H2].[CO2])
K = ([PCl3].[Cl2]) / [PCl5]
(IV)
4
5
4
6
(V)
K = ([NH3] .[O2] ) / ([NO] .[H2O] )
A. (I) (III) (V)
B. (III) (IV) (V) C. (II) (IV)
D. (I) (II) (III)
E. TÊt c¶ ®Òu ®óng
C©u 8:
Cho ph¶n øng: CO + Cl2 ↔ COCl2
Khi biÕt c¸c nång ®é c¸c chÊt lóc c©n b»ng [Cl2] = 0,3 mol/l;
24

[CO] = 0,2 mol/l; [COCl2] = 1,2 mol/l
H»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng thuËn nghÞch lµ:
A. 20
B. 40
C. 60
D. 80
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 9:
Nång ®é lóc ban ®Çu cña H2 vµ I2 ®Òu lµ 0,03 mol/l. Khi ®¹t ®Õn tr¹ng th¸i
c©n b»ng, nång ®é HI lµ 0,04 mol/l. H»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng tæng
hîp HI lµ:
A. 16
B. 32
C. 8
D. 10
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 10:
B×nh kÝn cã thÓ tÝch 0,5 lÝt chøa 0,5 mol H2 vµ 0,5 mol N2. Khi ph¶n øng ®¹t
c©n b»ng cã 0,02 mol NH3 ®−îc t¹o nªn.
H»ng sè c©n b»ng cña ph¶n øng tæng hîp NH3 lµ:
A. 0,0017
B. 0,003
C. 0,055
D. 0,055
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 11:
Khi ®èt ch¸y 2 mol hi®ro phot phua PH3 th× t¹o thµnh P2O5, n−íc vµ gi¶i
phãng 2440 KJ nhiÖt. BiÕt nhiÖt t¹o thµnh P2O5 lµ 1548 KJ/mol vµ nhiÖt t¹o
thµnh H2O lµ 286 KJ/mol, th× nhiÖt t¹o thµnh PH3 lµ (KJ/mol):
A. -34B. 25
C. -17
D. 35
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u12:
BiÕt hÖ sè nhiÖt ®é cña tèc ®é ph¶n øng lµ 3, khi t¨ng nhiÖt ®é cña ph¶n øng
tõ 25oC ®Õn 85oC th× tèc ®é cña ph¶n øng ho¸ häc sÏ t¨ng lªn (lÇn):
A. 729
B. 535
C. 800
D. 925
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 12b:
Khi t¨ng nhiÖt ®é thªm 50oC tèc ®é cña ph¶n øng t¨ng lªn 12000 lÇn. HÖ sè
nhiÖt ®é cña tèc ®é ph¶n øng lµ:
A. 4,35
B. 2,12
C. 4,13
D. 2,54
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 13:
Trong c¸c ph©n tö sau ph©n tö nµo cã nguyªn tè trung t©m kh«ng cã c¬ cÊu
bÒn cña khÝ hiÕm:
B. H2S
C. PCl5
D. BH3
E. c. vµ d.
A. NCl3
C©u 14:
BiÕt r»ng tÝnh phi kim gi¶m dÇn theo thø tù F, O, Cl. Trong c¸c ph©n tö sau,
ph©n tö cã liªn kÕt ph©n cùc nhÊt lµ:
A. F2O
B. Cl2O
C. ClF
D. O2
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 15:
Ion OH- cã thÓ ph¶n øng víi c¸c ion nµo sau ®©y:
A. H+, NH4+, HCO3B. Cu2+, Mg2+, Al3+
C. Fe2+, Zn2+, Al3+
E. TÊt c¶ A. B. C. D. ®Òu ®óng
D. Fe3+, HSO4-, HSO3C©u 16:
Ion CO32- kh«ng ph¶n øng víi c¸c ion nµo sau ®©y:
A. NH4+, Na+, K+
B. Ca2+, Mg2+
25

C. H+, NH4+, Na+, K+
D. Ba2+, Cu2+, NH4+, K+
E. TÊt c¶ ®Òu sai
C©u 17:
Dung dÞch chøa ion H+ cã thÓ ph¶n øng víi dd chøa c¸c ion hay ph¶n øng víi
c¸c chÊt r¾n nµo sau ®©y:
B. Cu(OH)2, Fe(OH)2, FeO, CuO
A. CaCO3, Na2SO3, Cu(OH)Cl
+
+
2C. OH , CO3 , Na , K
D. HCO3-, HSO3-, Na+, Ca2+
E. TÊt c¶ c¸c chÊt vµ dd trªn ®Òu cã ph¶n øng víi dd chøa ion H+
C©u 18:
Trong c¸c ion sau, ion nµo cã sè e b»ng nhau:
(2) SO42-;
(3) CO32-;
(4) Br-;
(5) NH4+
(1) NO3-;
A. (1), (3) B. (2), (4) C. (3), (5) D. (2), (5) E. Kh«ng cã
C©u19:
Mét nguyªn tè cã sè thø tù Z = 37, cho biÕt nguyªn tè ®ã cã thuéc chu kú
mÊy, nhãm mÊy:
A. Chu k× 3, nhãm IA
B. Chu k× 3, nhãm IIA
C. Chu k× 4, nhãm IA
D. Chu k× 4, nhãm IIA E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 20:
Ph¸t biÓu nµo sau ®©y ®óng:
A. Oxy ho¸ cña mét nguyªn tè lµ lÊy bít electron cña nguyªn tè ®ã lµm cho
sè oxy ho¸ cña nguyªn tè ®ã t¨ng lªn.
B. ChÊt oxy ho¸ lµ chÊt cã thÓ thu electron cña c¸c chÊt kh¸c.
C. Khö oxy cña mét nguyªn tè lµ ghÐp thªm electron cho nguyªn tè ®ã lµm
cho sè oxy ho¸ cña nguyªn tè ®ã gi¶m.
D. TÝnh chÊt ho¸ häc c¬ b¶n cña kim lo¹i lµ tÝnh khö.
E. TÊt c¶ ®Òu ®óng.
C©u 21:
XÐt ph¶n øng:
Cu2+ + Fe = Fe2+ + Cu↓
Ph¸t biÓu nµo sau ®©y ®óng:
A. (1) lµ mét qu¸ tr×nh thu electron B. (1) lµ mét qu¸ tr×nh nhËn electron
C. (1) lµ mét ph¶n øng oxy ho¸ khö D. C¶ A. B. C. ®Òu ®óng
E. TÊt c¶ ®Òu sai
C©u 22:
Cã hçn hîp gåm NaI vµ NaBr. Hoµ tan hçn hîp vµo n−íc. Cho brom d− vµo
dd. Sau khi ph¶n øng thùc hiÖn xong, lµm bay h¬i dd, lµm kh« s¶n phÈm th×
thÊy khèi l−îng cña s¶n phÈm nhá h¬n khèi l−îng hçn hîp hai muèi ban ®Çu
lµ m gam. L¹i hoµ tan s¶n phÈm vµo n−íc vµ cho Clo léi qua cho ®Õn d−.
Lµm bay h¬i dd vµ lµm kh« chÊt cßn l¹i; ng−êi ta cho thÊy khèi l−îng chÊt
thu ®−îc l¹i nhá h¬n khèi l−îng muèi ph¶n øng lµ m gam.
Thµnh phÇn % vÒ khèi l−îng cña NaBr trong hçn hîp ban ®Çu lµ:
26

A. 3,7

B. 4,5

C. 7,3

D. 6,7

E. Kh«ng x¸c ®Þnh ®−îc

27

Bµi 2 - Ho¸ ®¹i c−¬ng
C©u 1:
Chän ph¸t biÓu sai
1. Trong mét nguyªn tö lu«n lu«n sè proton b»ng sè electron b»ng sè ®iÖn
tÝch h¹t nh©n Z.
2. Tæng sè sè proton vµ sè electron trong mét h¹t nh©n ®−îc gäi lµ sè khèi.
3. Sè khèi A lµ khèi l−îng tuyÖt ®èi cña nguyªn tö.
4. Sè proton b»ng ®iÖn tÝch h¹t nh©n.
5. §ång vÞ lµ c¸c nguyªn tè cã cïng sè proton, nh−ng kh¸c nhau vÒ sè
n¬tron.
A. 2, 3
B. 3, 4, 5
C. 1, 3
D. 2, 5
E. TÊt c¶ ®Òu sai
C©u 2:
C¸c mÖnh ®Ò nµo sau ®©y kh«ng ®óng:
1. Sè ®iÖn tÝch h¹t nh©n ®Æc tr−ng cho mét nguyªn tè ho¸ häc
2. ChØ cã h¹t nh©n nguyªn tö oxy míi cã 8 proton
3. ChØ cã h¹t nh©n nguyªn tö oxy míi cã 8 n¬tron
4. ChØ cã trong nguyªn tö oxy míi cã 8 electron
A. 1, 3
B. 3, 4
C. 3
D. 4
E. TÊt c¶
C©u 3:
Khi cho 1 lÝt hçn hîp c¸c khÝ H2, Cl2 vµ HCl ®i qua dd KI, thu ®−îc 2,54g ièt
vµ cßn l¹i mét thÓ tÝch lµ 500ml (c¸c khÝ ®o ë §KP¦). Thµnh phÇn % sè mol
hçn hîp khÝ lµ:
A. 50; 22,4; 27,6
B. 25; 50; 25
C. 21; 34,5; 44,5
D. 30; 40; 30
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 4:
Hoµ tan 104,25g hçn hîp c¸c muèi NaCl vµ NaI vµo n−íc. Cho ®ñ khÝ Clo ®i
qua råi ®un c¹n. Nung chÊt r¾n thu ®−îc cho ®Õn khi hÕt h¬i mµu tÝm bay ra.
B¶ r¾n cßn l¹i sau khi nung nÆng 58,5g
Thµnh phÇn % khèi l−îng hçn hîp 2 muèi:
A. 29,5; 70,5
B. 28,06; 71,94
C. 65; 35
D. 50; 50
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 5:
L−îng dd KOH 8% cÇn thiÕt thªm vµo 47g Kali oxit ta thu ®−îc dd KOH
21% lµ (g):
A. 354,85 B. 250
C. 320
D. 324,2
E. KÕt qu¶ kh¸c
C©u 6:
L−îng SO3 cÇn thªm vµo dd H2SO4 10% ®Ó ®−îc 100g dd H2SO4 20% lµ (g)
...